O γάμος στα Βρουβιανά - Σελίδα 2
ε) Τα καλέσματα:
Αφού προσδιοριζόταν η ημερομηνία του γάμου, 10-15 μέρες πριν τα στέφανα οι οικογένειες των μελλόνυμφων έπρεπε να προσκαλέσουν στην τελετή συγγενείς και φίλους.
Παλιότερα η πρόσκληση γινόταν με ένα από τους τρείς  παρακάτω τρόπους: Προφορικά, με την τσίτσα ή γραπτά.
Στην πρώτη περίπτωση ο πατέρας κάθε μελλόνυμφου πήγαινε στο σπίτι εκείνου που ήθελε να προσκαλέσει και τον καλούσε στο γάμο προφορικά. Μπορούσε να τον καλέσει και όπου άλλου τον έβρισκε, ποτέ όμως παρουσία τρίτων.
Η τσίτσα ήταν κάτι σαν ένα ξύλινο ή δερμάτινο δοχείο (κάτι σαν ασκί) που έβαζαν μέσα κρασί ή ούζο. Με αυτή την τσίτσα ένας άντρας από την οικογένεια του μελλόνυμφου πήγαινε στα σπίτια εκείνων που ήθελε να καλέσει. Εκεί κερνούσε τον οικοδεσπότη με την τσίτσα και αυτός αφού έπινε δυο γουλιές από το ποτό ευχόταν με το καλό, αφού αποδεχόταν την πρόσκληση.  
Στην τρίτη περίπτωση η πρόσκληση γινόταν με το καλεστοχάρτι. Σε ένα χαρτί από τετράδιο (και πού να το έβρισκαν και αυτό!) κάποιος που ήξερε λίγα γράμματα έγραφε το κείμενο που ήταν περίπου το έξης: «Την άλλη Κυριακή παντρεύω το παιδί μου και σας καλώ να με συνδράμετε οικογενειακώς». Ο τόπος και η ώρα ήταν γνωστά και δε χρειάζονταν.
Τα καλεστοχάρτια τα πήγαιναν στα σπίτια παιδιά που είχαν και τη  μάνα και τον πατέρα τους και πάντα σε μονό αριθμό, (1, 3 ή 5) γιατί ο ζυγός δεν θεωρούταν γούρικος.
Το καλεστοχάρτι υπέγραφε ο πατέρας του μελλόνυμφου ή της μελλόνυμφης, αν δεν υπήρχε πατέρας, ο αδερφός και αν δεν υπήρχε και αδερφός κάποιος πρωτομπάρμπας, ποτέ όμως η μητέρα.

στ) τα προζύμια:
Την Παρασκευή πριν από το γάμο της Κυριακής ζύμωναν τα ‘’κλούρια’’ δηλαδή τα ψωμιά του γάμου. Όμως το προζύμι που θα ζύμωναν αυτά τα ψωμιά ‘’αναπιάνονταν’’ σε ειδική τελετή τη Δευτέρα για το γαμπρό και την Τετάρτη για τη νύφη.
Το βραδάκι  λοιπόν μετά τις δουλειές, καλούσαν τους στενότερους συγγενείς και φίλους, έχοντας στη μέση του σπιτιού όλα τα απαραίτητα: σκαφίδι, σήτα, αλεύρι, χλιαρό νερό και ένα άσπρο σεντόνι.
Η κοπέλα που θα σίταγε το αλεύρι έπρεπε να είναι νέα, ανύπαντρη και να ζουν οι γονείς της. Μόλις η κοπέλα άρχιζε το σίτισμα οι άλλες γυναίκες τραγουδούσαν το τραγούδι:
φέρτε σίτες απ’ την πόλη
και σκαφίδι απ’ το Ζαγόρι
φέρτε και μια δυχατέρα
να’ χει μάνα και πατέρα
να αναπιάσει τα προζύμια
να τα πούμε καλορίζικα
Αφού τέλειωνε όλη η διαδικασία του αναπιάσματος κερνούσαν τους καλεσμένους γλυκό και ούζο. Ακολουθούσε τραπέζι και στη συνέχεια γλέντι που συνήθως κρατούσε μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες.
Στα προζύμια το γλέντι γινόταν χωρίς όργανα, χόρευαν και τραγουδούσαν με «τ’ γούλι» με το στόμα δηλαδή. Μερικές φορές όμως και ανάλογα με την οικονομική  δυνατότητα του μελλόνυμφου καλούσαν και καμιά ζυγιά (ορχήστρα)  από τοπικούς οργανοπαίχτες και φυσικά κατώτερη από αυτή που θα πήγαινε στο γλέντι του γάμου.

ζ) το δίπλωμα των προικιών

Την Παρασκευή το βράδυ στο σπίτι της νύφης δίπλωναν τα προικιά.
Τα προικιά ήταν ότι χρειαζόταν ένα σπιτικό της εποχής.
α) σκεπάσματα: βελέντζες, απλάδια, μαντανίες απλές, μαντανίες καραμελωτές, μαντανίες τ’ νερού.
β) στρωσίδια: τσιόλια, φλοκάτες, χεράμια, κιλίμια.
γ) στόρια: πάντες και τραπεζομάντιλα.
δ) σακούλια: τρουβάδες διάφοροι, σακιά, δισάκια.
ε) ασπρόρουχα: πουκάμισα ανδρικά, πουκάμισα γυναικεία (κομπινεζόν), εσώρουχα ανδρικά και γυναικεία, χειρομάντιλα και πολλά άλλα που θα τα έδιναν ζώσματα  (δώρα) στους συγγενείς του γαμπρού.
στ) πουδαρκά: τσουράπια και σκαλτσούνια παζαρίσια.
ζ) αγγειά: χαλκώματα διάφορα, τέντζερες, κακάβια, καζάνια, και κουζινικά όπως καφοκούτια, μπρίκια, κτάλες, μαχαιροπίρουνα και πιατικά.
η) ξύλινα: ρόκες, αδράχτια, σφοντήλια κ. α.
Στα διπλώματα πήγαιναν μόνο γυναίκες οι οποίες προσέφεραν και δώρα ανάλογα με τη δυνατότητα τους, από χειρομάντιλο έως χοντρόρουχα και αγγειά ή χαλκώματα. Κρατούσαν ρύζι και κουφέτα που τα έριχναν πάνω στα προικιά για να είναι καλορίζικα.
Δυο-τρείς καλές νοικοκυρές αναλάμβαναν το δίπλωμα. Έβγαζαν τα προικιά ένα-ένα τα σήκωναν ψηλά για να τα δούνε όλοι και τα δίπλωναν με τέχνη και μαστοριά, χωρίζοντας τα σε κατηγορίες και τα μπάλιαζαν.    
Όταν άρχισε η διαδικασία του διπλώματος οι γυναίκες τραγουδούσαν το τραγούδι:
διπλώστε τα προικιά καλά
μη σας γελάσει η γειτονιά
μη σας γελούνε τα πουλιά
διπλώστε τα καλά  καλά
θα γείρουν ράχες και βουνά
διπλώστε τα καλά  καλά
μη σας κακιώσει η πεθερά
διπλώστε τα καλά  καλά
Τα προικιά που δεν γινόταν μπάλες έμπαιναν στα μπαούλα. Τα μπαούλα συνήθως ήταν χειροποίητα ξύλινα, πραγματικά έργα τέχνης, φτιαγμένα από αυτοδίδαχτους τεχνίτες. Υπήρχαν βέβαια  και τα παζαρίσια μπαούλα (κασέλες).
Ας σημειωθεί εδώ ότι τα υφαντά συνήθως τα έφτιαχναν μόνες τους μάνα και κόρη στον αργαλειό, που τότε ήταν πολύ διαδομένος στο χωριό και με δικά τους υλικά που τα έπαιρναν από το μαλλί των γιδιών και προβάτων.

Αφού τελείωνε το δίπλωμα, το μπάλιασμα, το μπαούλιασμα και το σάκιασμα, έφταναν οι προικιαραίοι συγγενείς του γαμπρού να τα πάρουν, με μουλάρια και άλογα σαμαρωμένα έτοιμα για φόρτωμα.

gamos%20(4).jpg

Οι προικιαραίοι, πήγαιναν στο σπίτι της νύφης τραγουδώντας. Οι συγγενείς της νύφης  τους υποδεχόταν με χαρές και γέλια, τους κερνούσαν γλυκό και ποτό, χόρευαν μερικούς χορούς και αντάλλαζαν ευχές. Όταν η νύφη ήταν από μακρινό χωριό τα προικιά τα έπαιρναν την Κυριακή μαζί με τη νύφη.
Οι προικιαραίοι, σύμφωνα με το έθιμο, έπρεπε να κλέψουν κάτι από το σπίτι της νύφης, έτσι για το καλό. Πολλές φορές όμως πιανόταν στα πράσα από τους συγγενείς της νύφης που καιροφυλακτούσαν, αυτό φυσικά δεν αποτελούσε ντροπή ούτε αιτία παρεξήγησης. Το ίδιο γινόταν και από τους συγγενείς της νύφης, που με τρόπο προσπαθούσαν να κρατήσουν ένα προικιό χωρίς να γίνουν αντιληπτοί.
Λίγο πριν φορτωθούν τα προικιά, οι συγγενείς της νύφης έβαζαν πάνω ένα-δύο παιδιά που είχαν μάνα και πατέρα, και αυτά δεν κατέβαιναν αν οι συγγενείς του γαμπρού δεν τους έδιναν χρήματα (αν δηλαδή δεν ασήμωναν τα προικιά).
Αφού τέλειωνε η διαδικασία του ασημώματος και το φόρτωμα, ξεκίναγαν για το σπίτι του γαμπρού περνώντας από κεντρικά σημεία για να τα δουν οι χωριανοί και να τους ευχηθούν.
Στο σπίτι του γαμπρού τα τοποθετούσαν σε ειδικό σημείο για να μην πάθουν καμιά ζημιά από το γλέντι που θα ακολουθούσε μετά τα στέφανα.
Συνήθως στο ξεκίνημα των προικιών από το σπίτι της νύφης αλλά και στη υποδοχή στο σπίτι του γαμπρού, οι πυροβολισμοί έπεφταν βροχή, φυσικά στον αέρα και όχι για εκφοβισμό αλλά από χαρά.


 

World Time

Follow us

Facebook Twitter Youtube

Δημοσκόπηση

ποιά θέματα προτιματε
 

Ημερολόγιο

Απρίλιος 2018
ΔΤΤΠΠΣΚ
1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30

Εορτολόγιο

η ημέρα, η εβδομάδα του έτους