Αγροτικές εργασίες
Αγροτικές εργασίες - Σελίδα 2
Θερισμός:
Από τα τέλη Μαΐου, ξεκινούσε η περίοδος της συγκομιδής.
Πρώτα οι γεωργοί θα μάζευαν τα κουκιά, τις φακές και θα έκοβαν το βίκο, τον οποίο άφηναν στο χωράφι μέχρι να ξεραθεί και στη συνέχεια τον δεματοποιούσαν, με τη βοήθεια ειδικής κάσας. Κατόπιν θέριζαν με τη σειρά τις σικαλιές και τα βρωμοκρέθαρα.
Τα σιτάρια τα θέριζαν Ιούνιο με αρχές Ιουλίου. Ο   γεωργός όπως στη σπορά χώριζε το χωράφι σε σποριές, κατά τον ίδιο τρόπο στο θέρο το χώριζε σε ΄΄όργους΄΄, των οποίων  το μέγεθος καθοριζόταν από το νοικοκύρη, ανάλογα με τα χέρια που είχε στη διάθεσή του. Αν τα χέρια ήταν πολλά ο ΄΄αργός΄΄ θα ήταν μεγάλος και αντίθετα.
Έτσι άρχιζε ο θέρος με το δρεπάνι (ένα σιδερένιο εργαλείο σε σχήμα μισοφέγγαρου με ξύλινη λαβή) στο ένα χέρι, την ΄΄παλαμαριά΄΄ στο άλλο, για να μαζεύουν μεγαλύτερες χεροβολιές και την αφόρητη ζέστη του καλοκαιριού.

1%20(2).jpg

Τις χεροβολιές που θέριζαν τις άφηναν κατάχαμα, τις συγκέντρωναν σε δρομιά  και όταν τέλειωνε ο όργος άρχιζε η δεματοποιησή τους.
Τα δρομιά τα συγκέντρωναν και  έδεναν το δεμάτι με τα ΄΄διματκά΄΄, που τα κατασκεύαζαν προηγουμένως με σικαλιά βρεγμένη και στημένη για να έχουν αντοχή και ελαστικότητα.

Όταν οι γεωργοί θέριζαν όλα τα χωράφια τους και έφταναν στο τελευταίο, άφηναν σύμφωνα με το έθιμο λίγα στάχια αθέριστα, για να ΄΄ ρίξουν το δράκο ΄΄ όπως έλεγαν.
Σύμφωνα με το έθιμο, οι θεριστές έκοβαν και τα τελευταία στάχυα και τα πετούσαν μαζί με το δρεπάνι τους προς τα πίσω. Αν το δρεπάνι έπεφτε βολικά (είχε δηλαδή φορά προς τα δεξιά), χαιρόταν και έλεγαν πως την επόμενη χρονιά θα ήταν γεροί για να ξαναθερίσουν. Αν έπεφτε ανάποδα ή κάρφωνε στη γη, έλεγαν πως τάχα κάτι θα πάθαιναν και την επόμενη χρονιά δεν θα ήταν σε θέση να θερίσουν.
Οι γεωργοί που δεν πίστευαν σε τέτοιου είδους προλήψεις ή αντιμετώπιζαν αισιόδοξα την ένδειξη αυτή του ΄΄δράκου΄΄, έλεγαν αστειευόμενοι πως θα καζαντούσαν και του χρόνου δεν θα είχαν την ανάγκη να θερίσουν.
Ήθελαν με αυτόν τον τρόπο να ξορκίσουν το κακό, που κατά βάθος, λίγο-πολύ     όλοι πίστευαν.            

Όταν τέλειωνε ο θερισμός, οι νοικοκυρές στο σπίτι συνήθως ετοίμαζαν ένα γλύκισμα, που το έτρωγαν και έδιναν ευχές για τον επόμενο χρόνο.

Τα δεμάτια τα φόρτωναν ανά έξι συνήθως σε κάθε ζώο και τα μετέφεραν στο αλώνι, όπου τα συγκέντρωναν σε μεγάλες θημωνιές. Μόλις συγκέντρωναν τα δεμάτια όλων των  χωραφιών, σύμφωνα με ένα παλιό έθιμο, κατασκεύαζαν ένα σταυρό από στάχια και τον τοποθετούσαν στην κορυφή της θημωνιάς, για να τους έχει ο θεός γερούς και του χρόνου και  να τους δώσει τέτοια ή και ακόμα μεγαλύτερη θημωνιά.

Αλώνισμα:
Πολύπλοκη και κοπιαστική η διαδικασία του αλωνίσματος, που άρχισε αμέσως μετά.
Το αλώνι ήταν κυκλικό και λίγα εκατοστά πιο χαμηλά από το έδαφος. Είχε και μια μικρή κλήση. Στο κέντρο του αλωνιού ήταν μπηγμένος ένας πάσσαλος. Όλο το δάπεδό του, ήταν στρωμένο με ένα ιδικό χώμα, άλλες φορές λιθόστρωτο και αργότερα και με τσιμέντο, που διευκόλυνε τη συγκομιδή του καρπού.
Πρώτα καθάριζαν το αλώνι από τα χόρτα, το σκούπιζαν και στη συνέχεια το ΄΄κατάστρωναν΄΄, τοποθετούσαν δηλαδή τα δεμάτια το ένα δίπλα στο άλλο, σε όλη την έκταση του αλωνιού.
Στη συνέχεια έκοβαν με τα δρεπάνια τα δεματικά, ανακάτευαν τα στάχυα με τα ΄΄δικριάνια΄΄ και οδηγούσαν μέσα στο αλώνι τα βόδια ή τα άλογα.

1%20(3).jpg

Στην αρχή αλώνιζαν τις βρώμες και τα κριθάρια, συνήθως χωριστά ή και μαζί αν ήταν λίγα. Αυτά τα προόριζαν για τροφή των ζώων, κατά την περίοδο του χειμώνα.
Στη συνέχεια αλώνιζαν τα σιτάρια.
Τα ζώα γυρνούσαν κυκλικά σε όλη την έκταση του αλωνιού για πολλές ώρες και τα στάχυα άρχιζαν σιγά-σιγά να τεμαχίζονται.
Σύγχρονος μερικοί  ΄΄γύριζαν το αλώνι΄΄ με τις δοκράνες (ένα ξύλο με δόντια σιδερένια), ώστε να αλωνίζονται όλα τα στάχυα, διαδικασία που επαναλαμβανόταν πολλές φορές. Στη συνέχεια ΄΄γύριζαν το αλώνι΄΄ με τα ΄΄καρπουλόια΄΄ και στο τέλος με τα ΄΄ξυλόφτιαρα΄΄, όταν πια τα στάχυα είχαν τεμαχιστεί εντελώς.
Μετά και τα τελευταία γυρίσματα, όταν το σιτάρι είχε διαχωριστεί από το άχυρο, οδηγούσαν τα ζώα έξω από το αλώνι και τα ξέζευαν.
Στη συνέχεια το μείγμα του άχυρου και του σιταριού, που ήταν απλωμένο σε όλο το χώρο του αλωνιού, το συγκέντρωναν και δημιουργούσαν ένα επιμήκη σωρό, το ΄΄λαμνί΄΄.

Λίχνισμα:
Πάνω στο ΄΄λαμνί΄΄ ανέβαιναν οι νοικοκυραίοι και με τα ΄΄καρπουλόια΄΄ άρχιζαν το λίχνισμα.
Ο καρπός έπεφτε πλέον βαρύς πάνω στο χώμα, ενώ  το άχυρο το έπαιρνε ο αέρας. Για αυτόν το λόγο έφτιαχναν τα αλώνια τους σε ανοιχτά μέρη που τα έπιαναν οι καλοκαιρινοί νοτιάδες.
Δίπλα στο σωρό βρισκόταν μια γυναίκα κατά τη διάρκεια του λιχνίσματος και  καθάριζε  το σιτάρι από οτιδήποτε άλλο έπεφτε.

1%20(4).jpg

Όταν τελείωνε το λίχνισμα μετέφεραν το σιτάρι με τον ΄΄αρέλεγο΄΄ , αυτό ήταν ένα κόσκινο φτιαγμένο  με δέρμα τα παλιά χρόνια και σιδερένιο αργότερα.
Το κοσκίνισμα ήταν απλό αλά και κοπιαστικό.
Αφού κοσκίνιζαν όλο το αλώνι έβαζαν το σιτάρι σε τρίχινα τσουβάλια των 50 οκάδων και το μετέφεραν με τα ζώα στα δωμάτια-αποθήκες των σπιτιών τους. Το άχυρο που έμενε στο αλώνι, το μετέφεραν στους αχυρώνες, που υπήρχαν δίπλα στο αλώνι ή στο σπίτι.
Η διαδικασία του αλωνίσματος διαρκούσε συνήθως δύο μέρες.

Μετά το αλώνισμα οι νοικοκυραίοι πήγαιναν ένα φορτίο σιτάρι σε κάποιον ανεμόμυλο ή νερόμυλο που λειτουργούσαν κατά καιρούς στα χωριά. Μια ποσότητα από αυτό κρατούσε ο μυλωνάς για την αμοιβή του.
Οι μύλοι αυτοί σταμάτησαν τη λειτουργία τους με την εμφάνιση των αλευρομηχανών.

 

World Time

Follow us

Facebook Twitter Youtube

Δημοσκόπηση

ποιά θέματα προτιματε
 

Ημερολόγιο

Νοέμβριος 2017
ΔΤΤΠΠΣΚ
12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930

Εορτολόγιο

η ημέρα, η εβδομάδα του έτους